در سال 1353 وزارت بازرگاني از وزارت اقتصاد تفكيك و به طور مستقل و با اهداف مشخص شروع به فعاليت نمود. در 16 تيرماه سال 1353 قانون تشكيل وزارتخانه بازرگاني به تصويب مجلس شوراي ملي سابق و در 26 تيرماه همان سال به تصويب مجلس سناي آن زمان رسيد.

اهداف:

- فراهم نمودن موجبات توسعه و بهبود امور بازرگاني كشور
- تنظيم و اجراي سياستهاي خط و مشي ها، مقررات بازرگاني كشور به طور گسترده و همه جانبه وظايف:

وظایف :
- اجراء و تنظيم سياستها و خط مشي ها و مقررات بازرگاني كشور
- تهيه و اجراء برنامه و طرحهاي توسعه بازرگاني داخلي و خارجي
- انعقاد قرارداد بازرگاني با كشورهاي خارجي
- تهيه و تدوين نظام هاي مقررات صادرات و واردات با توجه به سياست حمايت از توليد داخلي و مصرف كننده
- نظارت بر نظامها مقررات صادرات و واردات با توجه به سياست حمايت از توليد داخلي و حمايت از مصرف كننده
- نظارت و حفظ تعادل جهاني توليدات داخلي و كالاهاي وارده بر كشور
- بررسي شرايط توليد و توزيع تا مرحله مصرف
- ايجاد تسهيلات و تهيه تجهيزات براي واردات و توسعه صادرات
- ايجاد هماهنگي بين فعاليتها و خدمات مورد نياز بازرگاني داخلي و خارجي
- اقدام به بازاريابي
- تشكيل نمايشگاه هاي داخلي و بين المللي
- عضويت و شركت در سازمانها و مجامع بين المللي
- تشويق و حمايت از صادرات غير نفتي
- ايجاد هماهنگي در واحدهاي وابسته به وزارت بازرگاني
- نظارت بر توسعه و تجهيز شبكه توزيع در كشور
- ايجاد هماهنگي در تهيه و توزيع كالاهاي مورد نياز عمومي
- تهيه و بخش غله و قند و شكر

در راستاي اهداف و سياستهاي وزارت بازرگاني وظايف سازمانهاي استاني وزارت متبوع به شرح زير مي باشد:

- جمع آوري اطلاعات و تهيه و تنظيم آمار مربوطه به ميزان جذب سهميه و مصرف كالا و ساير اطلاعات مرتبط در سطح و ايجاد بانك هاي اطلاعات مربوط به امور بازرگاني.
- برآورد مربوط به ميزان توليدات و محصولات واحدهاي توليدي تحت پوشش در سطح استان و امكانات صدوركالاها به ساير استانها و خارج از كشور.
- فراهم آوردن امكانات لازم جهت بهبود نظام بازرگاني كشور در رابطه با سياست هاي دولت و با هماهنگي واحدهاي ذيربط.
- مطالعه و بررسي الگوهاي مصرف در سطح استان به منظور تهيه و تنظيم برنامه هاي توزيع و ارايه پيشنهادهاي لازم در اين زمينه.
- شناسايي كانال هاي مختلف توزيع در سطح استان و ارايه پيشنهادهاي سازنده در جهت بهبود سيستم توزيع و كنترل و نظارت بر نحوه توزيع كالا در بخش هاي دولتي، تعاوني، خصوصي و ارايه طرق به منظور رفع نواقص آن.
- انجام امور مربوط به پيله وران و مرزنشينان با توجه به مقررات صادرات و واردات.
- اظهارنظر نسبت به پيش نويس قراردادها فيمابين اشخاص حقيقي و حقوقي با لحاظ نمودن منافع وزارت متبوع و صرفه و صلاح دولت.
- انجام امور ثبتي، تعقيب دعاوي مربوط به وزارتخانه در مراجع قضايي و هماهنگي د رابطه با مسائل حقوقي با وزارتخانه در استان.
- انجام كليه وظايف مربوط به وزارت بازرگاني در ارتباط با تشكيل بنا در آزاد و مناطق تجاري واحدهاي توليدي حفاظت شده در استان مربوطه به منظور حمايت از افزايش توليد و كاهش واردات با هماهنگي دستگاه ذيربط.
- تشكيل بازارهاي داخلي و مشترك منطقه اي در سطح استان به منظور عرضه و معرفي توليدات بومي.
- تعيين خط مشي و برنامه ريزي امور اصناف استان و پيشنهاد آيين نامه ها و دستورالعمل هاي مربوط جهت تاييد مراجع ذيصلاح.
- بازرسي و نظارت بر قيمت و توزيع كالا و خدمات در كليه بخش هاي (دولتي، تعاوني، خصوصي و نهادها) اعم از توليدات و واردات در جهت حمايت از مصرف كنندگان و توليد كنندگان.
- نظارت بر حسن اجراي ضوابط و مقررات توزيع كالا و خدمات و اجراي روشهاي كارآمد بازرسي و متناسب با نوع كالا و خدمات.
- حمايت از توليدات داخلي و افزايش آن و بررسي، تعيين، تعديل و كنترل قيمت انواع محصولات توليدي.
- حمايت از مصرف كنندگان در قبال نوسانات قيمتهاي داخلي و خارجي و كنترل مستمر قيمت ها.
- اعمال نظارت بر اجراي قيمت ها در كليه موارد از قبيل اعلام قيمت هاي مصوب، صدور فاكتور نصب بر چسب فروش.
- انجام هماهنگي لازم به منظور تاسيس و راه اندازي بازارچه هاي مرزي طبق قوانين مربوط.
- مطالعه، بررسي و اجراي سياستهاي ابلاغي از طرف وزارتخانه و اجراي برنامه هاي تنظيم و دستورالعملهاي مربوط در قالب سياستهاي مصوب بخش بازرگاني.
- پيشنهاد اقلام كالا و خدمات جهت قيمت گذاري.
- بازرسي و نظارت به منظور جلوگيري از تخلفات با توجه به قانون تعزيرات حكومتي.
- برنامه ريزي و تدوين خط مشي لازم در جهت ساماندهي و هدايت واحدهاي صنفي استان در چارچوب طرح جامع اصناف كشور.
- ارائه گزارش عملكرد سازمان به استانداري و وزارتخانه متبوع.
- نظارت مستمر بر فعاليتهاي واحدهاي بازرگاني شهرستانها و مطالعه و بررسي نحوه عملكرد آنها به منظور حسن اجراي كار.
- همكاري و هماهنگي با سازمانها و واحدهاي اجرايي استان جهت پيشبرد برنامه هاي استاني.
- نظارت بر توزيع كالاهاي اساسي و ارايه طرح ها و پيشنهادهاي لازم به منظور كالا رساني و توزيع كالابرگ در حوزه فعاليت.
- انجام اقدامات لازم به منظور برگزاري نمايشگاههاي مختلف استاني و منطقه اي براي توسعه مبادلات بازرگاني و معرفي توليدات هر استان به مركز توسعه صادرات ايران در جهت افزايش توليد و تشويق صادرات.
- انجام وظايف مربوط به دبيرخانه كميته توسعه صادرات استان با توجه به خط مشي كلي وزارتخانه.
- صدور كارت پيله وري و مرزنشينان.
- صدور و تمديد كارت بازرگاني اشخاص حقيقي و حقوقي در سطح استان.
- اجراي قانون مقررات صادرات و واردات با توجه به مفاد اين قانون و دستورالعمل هاي صادره از سوي وزارتخانه و اختيارات تفويض شده.
- انجام امور مربوط به ثبت سفارش كالا و رسيدگي به درخواست هاي دستگاه هاي دولتي و موسسات خصوصي و اشخاص حقيقي و حقوقي به منظور خريد كالاهاي مورد نياز خارج از كشور از نظر تامين اعتبار ارزي و جلوگيري از ورود كالاهاي مشابه ساخت داخلي.
- همكاري و مطالعه در زمينه امور حمل و نقل، انبارها، سردخانه ها و برآورد ظرفيت و دخيره سازي كالا در استان با هماهنگي سازمان ذيربط و نظارت بر اين امور.
- بررسي مستمر تغييرات قيمت كالا و نرخ خدمات و وضع بازار استان و علت يابي كاهش يا افزايش ميزان عرضه و تقاضا و پيگيري روند و تغيير نوسان قيمتها و تهيه گزارش هاي لازم به منظور ارايه به مقامات وزارتخانه.
- انجام اقدامات لازم به منظور تشكيل كميسيون نظارت بر شوراهاي مركزي اصناف استان و برگزاري انتخابات اتحاديه هاي صنفي و مجامع امور صنفي و نظارت بر مصوبات مربوطه.
- انجام امور مربوط به دبيرخانه كميسيون نطارت بر سازمانهاي صنفي و ابلاغ مصوبات كميسيون به مراجع ذيصلاح.
- ارايه پيشنهادهاي لازم به منظور جلوگيري از فعاليت واحدهاي صنفي بدون جواز به استناد قانون نظام صنفي و مصوبات هيات عالي نظارت.
- جمع آوري اطلاعات و آمار مربوطه در خصوص كالاهاي تجاري قابل صدور و همچنين بازارهاي خارجي.
- انجام بررسي هاي لازم در خصوص شكايات واصله و رسيدگي به موارد مطرح شده.
- برنامه ريزي و انجام حمايت هاي لازم از اصناف توليدي و خدماتي استان در جهت ارتقاء سطح تكنولوژي و انتقال فن آوري در اين بخش.
- مطالعه و بررسي لازم در زمينه توسعه و استقرار تجارت الكترونيك.
- تهيه و تنظيم گزارش تخلفات انجام شده در سطح استان و اعلام آن به اداره كل تعزيرات حكومتي و پيگيري لازم در اين زمينه.
- انجام اقدامات لازم در زمينه كشف قاچاق كالا و اجراي سياستهاي مربوط در اين زمينه با همكاري دستگاه ذيربط.
- ايجاد تشكل هاي تجاري غيردولتي به منظور ارائه خدمات و تسهيلات جاري، اعتبار و تضمين صادرات، توسعه همكاريها و ارتباطات تجاري.
- تقويت، حمايت و هماهنگي لازم با بخش خصوصي اعم از توليد كنندگان، تجار و اعضاي اتاق بازرگاني استان.
- فراهم نمودن شرايط ايجاد بازارهاي رقابتي به ويژه بورس كالا